Met de Spaanse les van Israël als waarschuwing voor de woestijn: hoe het peloton snakt naar financiële zuurstof door opbod
In dit artikel:
Visma-Lease a Bike’s zoektocht naar een nieuwe hoofdsponsor zet de aandacht weer op een bredere kentering in het professionele wielrennen: multinationals en kapitaalkrachtige nieuwe eigenaren (Red Bull, Lidl, Decathlon, Ineos, UAE) pompen meer geld in de sport en leggen daarmee een tweesporenpeloton bloot. Sponsor-expert Marko Heijl (Soudal, VUB) benadrukt dat budgetten de voorbije twintig jaar ongeveer 3,5 keer groter werden en de laatste vier jaar nog eens met circa 30% stegen. Daardoor wordt het voor ploegen lastiger om concurrerend te blijven zonder sterke financiële partners.
De uitkomst is groeiende ongelijkheid. Een UCI-onderzoek toont dat het budgetverschil tussen de rijkste (UAE) en armste WorldTour-ploeg (Intermarché-Wanty) vorig jaar 4,3 keer was — en die kloof groeit omdat nieuw geld niet gelijk verdeeld wordt. Het gevolg: ploegen met veel middelen kunnen toprenners verzamelen, waardoor sportieve concentratie optreedt en kleine teams ofwel moeten fuseren (zoals Intermarché met Lotto) of verdwijnen.
Heijl noemt twee belangrijke knelpunten: waar vinden topteams genoeg kapitaal om hun niveau te behouden, en wie grijpt in om de duurzaamheid van competitie te beschermen? De UCI heeft al jarenlang studies en ideeën op tafel liggen — onder andere een salaris- of budgetplafond, naar Amerikaans model — maar concrete invoering ontbreekt. Zonder zulke maatregelen blijven sterke teams nog verder uitlopen en zullen talenten zich concentreren bij de rijkste formaties.
Tegelijk is er een ethisch vraagstuk rond herkomst van geld. Ploegen zoeken soms sponsors uit rijke Golfstaten; Visma deed daar twee jaar geleden al verkennend onderzoek. Heijl wijst erop dat sponsors uit omstreden sectoren of landen in het verleden al uit de sport werden gedrukt (zoals tabak, gokbedrijven, Gazprom, of de zaak rond Israel-Premier Tech in de Vuelta). Zulke beleidsmatige en maatschappelijke reacties kunnen ook deze nieuwe investeerders over vijf à tien jaar terugdringen.
Praktijkvoorbeeld: Soudal-Quick Step had geen topbudget maar boekte toch veel overwinningen, wat aantoont dat geld niet alles is — maar het vergemakkelijkt wel het aantrekken van toppers. De centrale vraag blijft of de wielersport via regulering of maatschappelijke druk de oplopende financiële verschillen kan temmen en zo de sport op een evenwichtiger koers houdt.